• Louise Fresco: handel lost niet alle problemen op

Louise Fresco: handel lost niet alle problemen op

Volgens Louise Fresco van Wageningen UR is marktfalen een obstakel voor het oplossen van het wereldvoedselprobleem. Maar liefst 3,5 miljard mensen hebben nu te weinig of te slecht voedsel, of krijgen ze verkeerd voedsel met als gevolg obesitas. Ze brak een lans voor het handelsmodel, maar erkende dat dit niet alle problemen oplost. Te grote afstand tussen (grote) boer en consument moeten volgens haar overbrugd worden met traceerbaarheid en internet: “Een consument moet kunnen zien we de boer was”.
 
Fresco sprak op een debat voor ongeveer 80 belangstellenden in snikheet Utrecht op 1 juli. Deze zogenaamde ‘IS Poort’ werd georganiseerd door Clingendael, Cordaid, ICCO, het Nederlandse Rode Kruis, VNO NCW, Partos en FMO. Andere sprekers waren Han de Groot (UTZ) en Nanno Kleiterp (FMO). Een panel dus van onderzoek, financiering en fair trade. Daarom mocht De Groot het meest de stem van de boeren vertolken. Al deed Fresco nog wel een poging: “boeren zijn net mensen”.
 
In de discussie viel regelmatig het woord ‘voedselprijzen’, maar onduidelijk bleef wiens prijzen. De Rabobank claimde dat prijzen hoger zijn dan in 2000. Dat klopt, maar de boerenprijzen liggen volgens de FAO Food Price Index alweer op het laagste niveau sinds september 2009. Of de consument daar veel van merkt, is de vraag. Deze vorm van ‘marktfalen’ kwam niet aan bod. De Groot ging wel in op duurzaamheid en dat dat een waarde moet hebben in de markt. Of dat via de markt dan wel via landbouwbeleid geregeld moet worden, werd niet duidelijk. Op de vraag van Thom de Man (VNO NCW): “wie moet er de regie nemen?” kwam niet echt een antwoord. Louise Fresco noemde wel als enige panellid de nieuwe internationale duurzame ontwikkelingsdoelen, waarover in september een besluit valt.
 
Fresco vertolkte vooral de Wageningse kennisstem: we weten veel, we kunnen veel. Er is in 200 jaar enorm veel vooruitgang geboekt. Bovendien: er is nog landbouwgrond ongebruikt. Ze ziet grote kansen voor voedselverwerking, waarbij reststoffen richting de bio-economie gaan voor energie, voer en de farmaceutische industrie. Er komen minder boeren en er zal dus meer gemechaniseerd/gerobotiseerd moeten worden. Over schaalvergroting: “de maatschappij is in verwarring over schaalgrootte”. Onderwerpen als biotechnologie en vleesconsumptie liet Fresco maar onbesproken, want: “ik voel met soms net een jukebox. En over deze onderwerpen kan ik een hele jukebox afspelen.” Ze zei wel dat het octrooirecht en het kwekersrecht aan de orde moeten komen in het “TTIP” vrijhandelsoverleg tussen EU en VS.
 
Klaas Johan Osinga